„Mikrofon w Operze Warszawskiej” to tytuł notatki, która obok informacji o setnej audycji stacji PTR znalazła się w rubryce „Wiadomości Radjofoniczne” na ostatniej stronie „Echa Warszawskiego” z wtorku, 16 marca 1926 roku.

Pomiędzy Zarządem Teatrów Miejskich a „Polskim Radjo” nawiązały się pertraktacje w sprawie ustawienia mikrofonu na scenie opery warszawskiej. O ile porozumienie zostanie osiągnięte, broadcasting warszawski raz na tydzień wysyłać będzie spektakle operowe przez radjo, codziennie zaś – komunikaty i wiadomości, których celem będzie wzmożenie wśród szerszych sfer zainteresowania dla widowisk Teatru Wielkiego.

Wyprzedzając nieco fakty – ta wydawać by się mogło prosta operacja napotkała na niespodziewany opór. Dziesięć dni później sprawę relacjonowała „Rzeczpospolita”:

Zabiegi Tow. „Polskie Radjo” o ustawienie mikrofonu na scenie Teatru Wielkiego dla retransmisji przedstawień operowych w radjofonie napotkały nieuzasadnioną powściągliwość ze strony Dyrekcji Teatrów miejskich. Podobny spór trwał dość długo pomiędzy dyrekcją Opery Wiedeńskiej a zarządem austrjackiego broadcastingu. Radjo odniosło zwycięstwo i obecnie widowiska operowe nadawane tam są przez mikrofon.

Audycje te miałyby olbrzymi wpływ na umuzykalnienie szerokich mas ludności zamieszkałych zdala od ogniska kultury i sztuki, jakiem jest dla wsi nasza stolica! To przedewszystkiem winno być rozważone przez dyrekcję Teatrów Miejskich przed powzięciem ostatecznej decyzji.

Dyrekcja „Rzeczpospolitej” widać nie czytywała, bowiem ostatecznie pierwszą transmisję opery na ziemiach polskich przeprowadzono dopiero rok później – 24 kwietnia 1927 roku… z poznańskiego Teatru Wielkiego.

A skoro przenieśliśmy się już do stolicy Wielkopolski, to nadróbmy pewną zaległość z „Dziennika Poznańskiego”. Przed dwoma dniami tytuł ten pisał o eteryzacji wywiadów…

Dotychczasowe wywiady dziennikarskie miały naogół charakter intymny – odbywały się zazwyczaj pod nieobecność osób trzecich. Radjo zmienia dotychczasowy stan rzeczy. Radjostacja Manchester postanowiła urządzać wywiady. Mikrofon roznosić będzie rozmowę „na cały eter” – jak przyjęto dziś mówić w stacjach radjowych. Interwiewu w jednej tylko Anglji słuchać dziś będzie ponad 10 000 000 osób.

Poza wywiadami z wybitnemi osobistościami ze świata politycznego i literacko-artystycznego Manchester urządzać będzie wywiady innego jeszcze demokratycznego rodzaju. Interwiewowany ma odpowiadać na pytania, w jakich okolicznościach powziął decyzję uprawiania obecnego swego zawodu i jakie doświadczenia w zawodzie swoim poczynił.

Pierwsze zapytanie otrzyma szofer taksówki, drugie – kelner, trzecie – sportowiec, słynny „football referee” Jimmy Howeroft. Zapowiedź tej „eteryzacji” i demokratyzacja wywiadów zaciekawiło bardzo opinję angielską.

Trzeba zauważyć, że Polacy nie gęsi i swój wywiad z taksówkarzem też mają… trochę młodszy, z roku 1938, ale dzięki temu zachował się w formie audio. Przedstawiciel tego zawodu wypowiedział się w trakcie nocnego reportażu z życia Wilna.

– Dużo Pan zarobił dzisiaj?

– Owszem, dużo.

– Dużo?

– Tak.

– A można wiedzieć ile?

– A dlaczego? Dlaczego nie? Pan może dobrze wiedzieć ile ja mam zarobić.

– Nie no, Proszę Pana, ja tak dla ciekawości pytam ile Pan, prawda, w ciągu dnia albo w ciągu nocy może zarobić.

–A ile Pan w miesiąc zarabia, niech Pan powie dla mnie.

– Nie wiem, to już jak Pan chce, prawda, ja niedużo zarabiam, ale chce wiedzieć też ile Pan zarabia.

– Ja też niedużo zarabiam. Dziś nie ma od kogo zarobić, Pan sam dobrze rozumie. Jak dziś Pan ma knajpy puste, prawda, to i w kieszeniach u Panów też pusto jest.

Ilustracja tytułowa: Taksówkarz z radiem

Źródło ilustracji tytułowej: Narodowe Archiwum Cyfrowe