RadioPolska.pl - Jeszcze więcej radia!

Jeszcze więcej radia!

Liczba odczytów nadanych przez stację Polskiego Radia we wtorek, 13 kwietnia 1926 roku, została ograniczona do trzech – o 18:00 mowa była o interesie indywidualnym i interesie społecznym w wychowaniu, o 19:00 dr Jan Dmowski opowiadał o złotym polskim, a o 19:20 prof. Edmund Jankowski, wykładowca Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego, o roślinach w pokoju. O 17:00 program rozpoczęły recytacje literackie nadawane pod hasłem „żywe słowo”. Warstwę muzyczną stanowiły trzy koncerty orkiestry Polskiego Radia pod dyrekcją prof. Jana Dworakowskiego oraz solowe występy Lucyny Robowskiej (fortepian) i Eugenii Gepertowej (śpiew).

Zgodnie z przewidywaniami, nadawanie codziennych koncertów przez koncesjonowaną stację wywołało ożywienie na rynku radiowym. Było to odczuwalne zarówno wśród firm radiotechnicznych, jak i radioklubów. Poznańska „Elektro- i Radjotechnika” informowała, że swojego przedstawiciela na Wielkopolskę poszukiwało Polskie Towarzystwo Radiotechniczne. Miał się on zajmować instalacjami odbiorczymi. Zainteresowani posiadający referencje i gwarancje mieli zgłaszać się do poznańskiej Izby Przemysłowo-Handlowej. Pomocą w zbudowaniu taniego odbiornika do wstąpienia w swoje szeregi zachęcał Akademicki Radjoklub Politechników Żydów. Stosowna notatka ukazała się równe sto lat temu w „Naszym Przeglądzie”:

Od pewnego czasu nadaje stałe koncerty radjowe polska stacja broadcastingowa. Któż nie chciałby mieć własnego odbiornika, kto nie pragnąłby poznać tak zajmującej gałęzi nauki, jaką jest radjotechnika? A o to nie trudno. Gdy staniecie się członkami Akademickiego Radjoklubu Politechników Żydów będziecie mogli zrobić sobie kosztem 3 złotych aparat odbiorczy, uzyskacie możność nabywania części składowych po cenach daleko niższych od rynkowych, wykładowcy zaznajamiać Was będą z teorją radjotechniki, w bogatych zaś laboratorjach Klubu będziecie mogli eksperymentować bez ograniczeń. Akademicki Radjoklub udostępniony ostatnio i dla nieakademików przyjmuje w dalszym ciągu zapisy na członków w lokalu Ż.S.A. w poniedziałki i czwartki w godz. 8-10 wiecz.

Trudno powiedzieć czy to kwestia marketingu czy inflacji, ale kiedy dziewięć dni później kurs budowy radioaparatów się rozpoczynał podano już kwotę 5 zł. Nadal było to mniej niż miesięczna prenumerata dziennika „Nasz Przegląd”, która – bez donoszenia do domu – wynosiła 5,70 zł.

Trzy tygodnie temu pisaliśmy o walnym zgromadzeniu łódzkiego radioklubu, na którym miały zapaść decyzje dotyczące jego reorganizacji. 13 kwietnia 1926 roku informację o tym, na czym miały one polegać opublikowało pismo „Elektro- i Radjotechnika”.

Odtąd klub obejmie pracę w dwóch kierunkach: 1) szerzenie świadomości technicznych wśród członków za pomocą odczytów, prac laboratoryjnych itd., 2) popularyzacji radjofonji wśród szerszej publiczności. Członkowie radjoklubu korzystają z całego szeregu ułatwień, jak np. bezpłatnej poradni technicznej, rabatów przy zakupach części radjowych i ładowaniu akumulatorów, czytelni bibljoteki itd.

Pierwszy odczyt odbędzie się dnia 23 bm. w sali Tow. Krajoznawczego, Aleje Kościuszki 21, o godz. 8 wiecz. na temat: „Współczesna radjofonja”. Prelegent: prezes radjoklubu inż. Czesław Dąbrowski. Odczyt będzie bogato ilustrowany przeźroczami, demonstracjami aparatów odbiorczych najnowszych konstrukcyj. Pozatem zarząd organizuje wycieczkę do Warszawy celem zwiedzenia wystawy radjotechnicznej i stacji nadawczej. Sekretarjat klubu jest czynny w lokalu firmy „Elin” Sp. Akc., Zielona 10, we wtorki i czwartki od godz. 7-8 wiecz., gdzie są udzielane wszelkie informacje i przyjmowane zapisy na członków klubu.

Mamy zatem ożywioną działalność radioklubów i firm radiotechnicznych oraz – jednocześnie – starania Centralnego Komitetu Zrzeszeń Radjotechnicznych mające na celu zmianę na korzystniejsze obowiązujących przepisów. Choć – jak relacjonował Stanisław Odyniec w „Radjofonie Polskim” – współpraca z władzami nie była łatwa…

W memorjale złożonym Panu Ministrowi Przemysłu i Handlu przedstawił Centralny Komitet niedogodność i szkodliwość obciążania handlu radjotechnicznego specjalnym podatkiem wewnętrznym – proponując zastąpić go odpowiednio wzmocnionemi stawkami celnemi. Ówczesne wystąpienie Centralnego Komitetu odniosło pożądany skutek. Zarówno Pan Minister Przemysłu i Handlu, jak i odnośne władze skarbowe ustosunkowały się życzliwie do starań Komitetu, w wyniku czego taryfa celna doznała pewnej proporcjonalnej podwyżki. Jednakże druga połowa żądań Centralnego Komitetu, a mianowicie równoczesne z podwyżką ceł zniesienie podatku wewnętrznego, została kompletnie zignorowaną.

W efekcie należało opłacić i podwyższone cło i owy podatek wewnętrzny…

A skoro jesteśmy już przy finansach, to zerknijmy jeszcze do „Rzeczpospolitej”, która przynosiła odpowiedź na pytanie pewnego radioamatora, wedle dzisiejszej nomenklatury krótkofalowca…

Pytanie: Prosimy o wyjaśnienie kwestji taksy abonamentowej dla radjo-amatorów pracujących na falach krótkich, niemających nic wspólnego z koncertami.

Odpowiedź: Ustawa przewiduje, iż nikt niema prawa posiadać instalacji radjowej bez uzyskanego na ten cel pozwolenia, a każda zarejestrowana instalacja musi być abonentem koncesyjnej stacji nadawczej i uiszczać przewidzianą opłatę, która nie przekroczy 3 zł miesięcznie.

Program na wtorek, 13 kwietnia 1926 (Polskie Radjo)

Żywe słowo – recytacje literackie
Helena Gromnicka /artystka Teatru im. Bogusławskiego/, Halina Starska /artystka Teatru im. Bogusławskiego/, Maria Strońska /artystka Teatru im. Bogusławskiego/, Stefan Jaracz /aktor Teatru Narodowego/, Zygmunt Nowakowski /artysta dramatyczny; reżyser i literat/, Aleksander Węgierko /aktor i reżyser Teatru Polskiego i Teatru Małego/, Aleksander Zelwerowicz /aktor Teatru Polskiego/

„Radjofon Polski” (11.04.1926), „Kurjer Warszawski” (13.04.1926), „Polska Zbrojna” (12.04.1926), „Robotnik” (12.04.1926), „Warszawianka” (13.04.1926)

Koncert
Orkiestra Polskiego Radia pod dyrekcją prof. Jana Dworakowskiego

„Radjofon Polski” (11.04.1926), „Kurjer Warszawski” (13.04.1926), „Polska Zbrojna” (12.04.1926), „Robotnik” (12.04.1926), „Warszawianka” (13.04.1926)

Odczyt: Interesy indywidualne a interes społeczny w wychowaniu*
Radwan

* – gazety „Radjofon Polski” i „Polska Zbrojna” nie podały tematu i prelegenta

„Radjofon Polski” (11.04.1926), „Kurjer Warszawski” (13.04.1926), „Polska Zbrojna” (12.04.1926), „Robotnik” (12.04.1926)

Koncert
Orkiestra Polskiego Radia pod dyrekcją prof. Jana Dworakowskiego

„Radjofon Polski” (11.04.1926), „Kurjer Warszawski” (13.04.1926), „Polska Zbrojna” (12.04.1926), „Robotnik” (12.04.1926), „Warszawianka” (13.04.1926)

Odczyt: O złotym polskim*
dr Jan Dmochowski

* – gazety „Radjofon Polski” i „Polska Zbrojna” nie podały tematu i prelegenta

„Radjofon Polski” (11.04.1926), „Kurjer Warszawski” (13.04.1926), „Polska Zbrojna” (12.04.1926), „Robotnik” (12.04.1926)

Odczyt: Rośliny w pokoju
prof. Edmund Jankowski /wykładowca Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego/

„Radjofon Polski” (11.04.1926), „Kurjer Warszawski” (13.04.1926), „Polska Zbrojna” (12.04.1926), „Robotnik” (12.04.1926)

Komunikat rolniczy
Szczepan Mędrzecki

„Radjofon Polski” (11.04.1926), „Kurjer Warszawski” (13.04.1926), „Polska Zbrojna” (12.04.1926), „Robotnik” (12.04.1926)

Edvard Grieg: Suita Peer Gynt nr 1 (I. Poranek, II. Śmierć Azy, III. Taniec Anitry, IV. W grocie króla gór)
Orkiestra Polskiego Radia pod dyrekcją prof. Jana Dworakowskiego

„Radjofon Polski” (11.04.1926), „Kurjer Warszawski” (13.04.1926), „Polska Zbrojna” (12.04.1926)

Edvard Grieg: Suita Holberg (I. Preludium, II. Sarabanda, III. Gawot, IV. Aria, V. Rigodon)
Lucyna Robowska (fortepian)

„Radjofon Polski” (11.04.1926), „Kurjer Warszawski” (13.04.1926), „Polska Zbrojna” (12.04.1926)

Przerwa
Fantazja z opery Dalibor Bedřicha Smetany
Orkiestra Polskiego Radia pod dyrekcją prof. Jana Dworakowskiego

„Radjofon Polski” (11.04.1926), „Kurjer Warszawski” (13.04.1926), „Polska Zbrojna” (12.04.1926)

Johannes Brahms: Safońska oda <Sapphische Ode>
Eugenia Gepertowa (śpiew)

„Radjofon Polski” (11.04.1926), „Kurjer Warszawski” (13.04.1926), „Polska Zbrojna” (12.04.1926)

Johannes Brahms: Dawna miłość <Alte Liebe>
Eugenia Gepertowa (śpiew)

„Radjofon Polski” (11.04.1926), „Kurjer Warszawski” (13.04.1926), „Polska Zbrojna” (12.04.1926)

Johannes Brahms: Słowiczek <Nachtigall>
Eugenia Gepertowa (śpiew)

„Radjofon Polski” (11.04.1926), „Kurjer Warszawski” (13.04.1926), „Polska Zbrojna” (12.04.1926)

Richard Strauss: Tajemnica <Das Geheimnis>
Eugenia Gepertowa (śpiew)

„Radjofon Polski” (11.04.1926), „Kurjer Warszawski” (13.04.1926), „Polska Zbrojna” (12.04.1926)

Richard Strauss: Jutro <Morgen>
Eugenia Gepertowa (śpiew)

„Radjofon Polski” (11.04.1926), „Kurjer Warszawski” (13.04.1926), „Polska Zbrojna” (12.04.1926)

Richard Strauss: Allerseelen
Eugenia Gepertowa (śpiew)

„Radjofon Polski” (11.04.1926), „Kurjer Warszawski” (13.04.1926), „Polska Zbrojna” (12.04.1926)

Carl Maria von Weber: Zaproszenie do tańca <Aufforderung zum Tanze>
Orkiestra Polskiego Radia pod dyrekcją prof. Jana Dworakowskiego

„Radjofon Polski” (11.04.1926), „Kurjer Warszawski” (13.04.1926), „Polska Zbrojna” (12.04.1926)

Komunikat Związku Przeciwgruźliczego w sprawie ogólnopolskich dni przeciwgruźliczych

„Radjofon Polski” (11.04.1926), „Kurjer Warszawski” (13.04.1926), „Polska Zbrojna” (12.04.1926), „Robotnik” (12.04.1926)

Ilustracja tytułowa: Siedziba Żydowskiej Strzechy Akademickiej i fragment artykułu zachęcającego do wstąpienia do radioklubu

Źródło ilustracji tytułowej: Archiwum Państwowe w Warszawie; „Nasz Przegląd”, 13.04.1926

Comments

There are no comments

Post a comment