W niedzielę, 31 stycznia 1926 roku, przypadała 63. rocznica wybuchu powstania styczniowego. Z tej okazji swój pierwszy historyczny odczyt przed mikrofonem stacji PTR wygłosił Henryk Mościcki, późniejszy kierownik działu odczytowego Polskiego Radia. Jego kunszt od razu docenił Lul w „Radjofonie Polskim”:

Prof. Henryk Mościcki w krótkiem, zwięzłem acz barwnem i ogromnie syntetycznem przemówieniu przesunął przed naszą wyobraźnią kolejne fazy wybuchu, rozwoju i końca powstania. Znakomity historyk umiał w świetnie wygłoszonej prelekcji przedstawić nadzwyczaj plastycznie ówczesną epokę i potrafił nadać swej erudycji szatę przystępną i zrozumiałą dla słuchaczy nawet najmniej przygotowanych.

W dalszym ciągu usłyszeliśmy szereg pieśni bezpośrednio lub pośrednio z epoką ówczesną związanych – świetnie odśpiewanych przez p. Stanisławę Argasińską. Jako soliści wystąpili pozatem p. Mira Łaniewska, która z siłą i głębią uczucia wygłosiła „Chorał” Kornela Ujejskiego oraz pp. Alojzy Kaszyn i Mieczysław Salecki. P. Kaszyn wygłosił dwa mocne wiersze Norwida. Szczególnie „Pieśń od ziemi naszej” – zasługują na podkreślenie – zawiera bowiem proroczą wizję przyszłości czasów obecnych. Szereg pieśni odśpiewał p. Salecki.

Program dopełnił zespół orkiestralny Antoniego Adamusa i skrzynka pocztowa Stanisława Odyńca.

Trzeba pamiętać, że celem korespondencji jest nie korzyść stacji Waszej, ale wręcz coś przeciwnego. Korespondencja informuje Was o naszych upodobaniach, z któremi Wy się musicie liczyć, jeżeli chcecie należycie spełniać swoje obowiązki. Jako nauczyciel wiem co to jest liczyć się nawet z opinją najmniejszych moich uczni, nie dlatego oczywiście, żebym się tej opinji obawiał, ale jedynie w tym celu, żebym ja miał wpływ na urabianie tej opinji. Rozwój umysłowy, kultura dziecka, wiek, środowisko, z którego wyszło, wszystko musi być brane przez nas pod uwagę, jeżeli będziemy chcieli odpowiednio dzieckiem kierować bez zadawania mu „fizycznego” gwałtu… Nauczyciel ludowy.

…Miłe i rzeczywiście przyjemne chwile, jakie mam słuchając radjofonu, który, jak sądzą, dla każdego takiego jak ja mieszkańca głuchej prowincji pozbawionej kulturalnych rozrywek staje się prawdziwym przyjacielem i pocieszycielem w chwilach smutku i samotności… Dr Berens, w Zakroczymiu.

Negadynę, którą wykonałem i zaopatrzyłem w 4 bateryjki od latarki kieszonkowej umieszczam w skrzynce, a antenę zaś sporządziłem z 30 mtr. twardego drutu miedzianego zwiniętego spiralnie na cienką pałeczkę średnicy 15 mm, otrzymałem więc elastyczną sprężynę długości 2½ metra, która łatwo daje się zwinąć. Antena wraz z aparatem daje łatwo się przenosić i w ten sposób idąc do znajomych zabieram całkowity aparat, a po 2 minutowym zainstalowaniu gotowy jest do użytku. Na wspomnianym aparacie i antenie otrzymuję poza stacją miejscową zagraniczne: Berlin, Tuluzę, Rzym, Oslo, Londyn i inne… J. Waky.

…Mój mąż prosi uprzejmie o (jeśli to możliwe!) częsty apel do radioamatorów by nie nadużywali reakcji, gdyż to uniemożliwia słuchanie produkcji radjofonicznych, jak ma to miejsce w bliskim sąsiedztwie, gdzie jakiś radjoamator poszukuje Stacji Warszawskiej w ciągu jamniej pół godziny. Kapitanowa Guziorska.

Witamy serdecznie „żołnierskie piosenki” w radjofonie. Zbyt prędko wyszły z mody w społeczeństwie, co naprowadza na myśl, że troska dnia powszedniego zasnuwa w pamięci rodaków lata niewoli i tych, dzięki którym lata te stały się już przeszłością: mówimy o żołnierzu i chcemy przypomnieć, że cześć dla ofiary krwi, bohaterstwa i zasługi nie powinna być pogrzebaną wraz ze zwłokami żołnierza nieznanego na placu Saskim. Wstawianie, i to jak najczęstsze, pieśni żołnierskiej do radjofonu jest aktem wysoce obywatelskiego i patriotycznego zrozumieia. 8 podpisów.

Tym razem wiemy już też co złożyło się na wileński koncert zorganizowany staraniem R. Gałkowskiego przy współudziale pań Grabowskiej i Zubowiczowej. Były to arie i duety z oper, utwory fortepianowe i kompozycje R. Gałkowskiego. I jeszcze kartka z kalendarza. Tego dnia 34. urodziny obchodził Stanisław Sedlaczek, pedagog, instruktor i działacz harcerski, w tym okresie naczelnik Głównej Kwatery Męskiej, debiutujący przed mikrofonem stacji PTR 8 lutego 1926 roku. Został zamordowany w KL Auschwitz 3 sierpnia 1941 roku.

Ilustracja tytułowa: Fragment obrazu „Patrol powstańczy” Maksymiliana Gierymskiego

Źródło ilustracji tytułowej: Wikipedia (https://pl.wikipedia.org/wiki/Plik:Maksymilian_Gierymski,_Patrol_powsta%C5%84czy.jpg)